İnternetin Görünmeyen Dünyası: Bilmediğiniz 6 Gerçek
Telefonuna bakarken, bir mesajın okyanusun dibinden, karanlık odalardan ve ışık hızındaki ışınlardan geçtiğini biliyor muydun? İşte hayatımızı çalıştıran ama hiç görmediğimiz dünya.
İnternet gökyüzünde değil, okyanusun dibinde
Uluslararası internet trafiğinin neredeyse tamamı uydularla değil, okyanus tabanına döşenmiş fiber optik kablolarla taşınır. Dünya genelinde 1,4 milyon kilometreden fazla kablo var — çoğu yerde bir bahçe hortumu kalınlığında.
Veriyi taşıyan şey: ışık
Bu kabloların içinde bilgi, cam liflerden geçen ışık darbeleriyle taşınır — hem de gözle göremediğimiz kızılötesi ışıkla, neredeyse ışık hızında. Yazdığın mesaj, denizin altında bir ışık parıltısına dönüşür.
Binlerce metre derinde çalışan robotlar
Bu kabloları döşeyen ve arızalananı onaran özel gemiler ve su altı robotları var. Kilometrelerce derinde, güneş ışığının hiç ulaşmadığı karanlıkta ve dev basınç altında çalışırlar. Bir kablo koptuğunda, onu okyanustan çıkarıp tamir ederler.
Sunucular sürekli soğuk arar
Veri merkezleri o kadar çok ısı üretir ki şirketler onları soğutmak için kutuplara yakın soğuk ülkelere kurar — hatta bir proje sunucuları doğrudan denizin altına batırarak soğutmayı denedi. Isı, dijital dünyanın en büyük düşmanlarından.
Karanlıkta dönen fabrikalar
Bazı veri merkezleri ve tam otomatik fabrikalar "ışıksız" çalışır. Çünkü makinelerin ve robotların ışığa ihtiyacı yoktur; ışık da enerji demektir. İçeride kimse yokken, karanlıkta sessizce çalışırlar.
Bir toz zerresi felaket olabilir
İşlemciler (çipler), bir hastaneden binlerce kat daha temiz özel "temiz odalarda" üretilir. Tek bir toz zerresi bile koca bir çipi bozabilir. Bu yüzden çalışanlar baştan ayağa, sadece tek bir tozu bile içeri sokmayan özel kıyafetler giyer.
Duvarın içindeki boruyu görmezsin ama suyun ona bağlıdır. İnternetin altındaki kabloları görmezsin ama hayatın onlara bağlıdır. Fark etmek, anlamak, merak etmek — işte her şey oradan başlar.
Deniz de bu meraktan doğdu: kod bilmeyen bir ustanın merakından. Sen de bir şey merak ettiğinde, sor.
💬 Deniz'e Sor© 2026 Baykuş Tesisat — CEO Onur Usta
Comments
Post a Comment